Karadeniz Rakım Rehberi
Karadeniz'in 18 il merkezinin, bütün ilçe merkezlerinin, en yüksek dağlarının, yaylalarının ve kayak merkezlerinin rakımı tek sayfada. Her değerin kaynağı yanında; il merkezleri iki ayrı kaynakla karşılaştırıldı. Aşağıdaki hesaplama bölümüyle bulunduğun yerin rakımını da öğrenebilirsin.
🧮 Rakım hesaplama
Telefonunun konumuyla bulunduğun yerin rakımını öğren, en yakın ilçe merkeziyle karşılaştır.
Hava basıncı, kaynama sıcaklığı ve sıcaklık farkı uluslararası standart atmosfer modeline göre yaklaşık hesaplanır; o günün havasına göre değişir. Konum rakımı Open-Meteo üzerinden Copernicus uydu yükseklik modelinden alınır.
🏙️ İl merkezlerinin rakımı
Yüksekten alçağa sıralı. ✓ işareti değerin iki bağımsız kaynakta tuttuğunu gösterir. 🌊 kıyı şehirlerini gösterir: bu şehirler deniz seviyesinden yamaçlara doğru yükselir, yazan değer şehir merkezindeki uydu ölçümüdür. Bir ile dokun, ilçelerini aç.
Kaynaklarıyla birlikte tablo
| İl merkezi | Rakım | Uydu ölçümü | İkinci kaynak |
|---|---|---|---|
| Bayburt | 1.550 m | 1.562 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Gümüşhane | 1.150 m | 1.186 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Çorum | 801 m | 797 m | Vikipedi: Çorum ✓ |
| Kastamonu | 780 m | 778 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Bolu | 725 m | 736 m | Küre Ansiklopedi (Bolu Ovası) ✓ |
| Tokat | 623 m | 656 m | Vikipedi: Tokat ✓ |
| Artvin | 550 m | 550 m | Artvin Rehber (yerel ölçüm) ✓ |
| Amasya | 411 m | 402 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Karabük | 270 m | 314 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Düzce | 160 m | 153 m | Küre Ansiklopedi ✓ |
| Giresun | 124 m | 124 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Rize | 60 m | 60 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Trabzon | 38 m | 38 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Bartın | 25 m | 25 m | — |
| Samsun | 10 m | 10 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Ordu | 7 m | 7 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Zonguldak | 6 m | 6 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
| Sinop | 0 m | 0 m | Kıyı şehri (deniz seviyesinden yamaçlara yükselir) |
⛰️ Karadeniz'in dağları ve zirveleri
Her zirvenin yüksekliği kaynağıyla birlikte. Kaynaklar arasında fark varsa notta yazıyor.
Karadeniz'in en yüksek zirvesi. Bazı kaynaklarda 3.932 m (Vikipedi dağlar listesi, Küre: Artvin).
Kaynak: Küre Ansiklopedi: RizeRize-Artvin arasındaki Kaçkar sıradağlarında.
Kaynak: Küre Ansiklopedi: RizeIlgaz Dağları'nın en yüksek noktası; Kastamonu-Çankırı sınırında.
Kaynak: Vikipedi: Türkiye dağları listesiKaynakta Kastamonu'nun en yüksek noktası olarak geçer.
Kaynak: Küre Ansiklopedi: KastamonuKaynakta "1.750 metreye kadar" diye geçer.
Kaynak: Küre Ansiklopedi: Karabük🏘️ İlçe merkezlerinin rakımı
179 ilçe merkezinin rakımı, il il. En yüksek ilçe merkezi Demirözü, en alçak olanı İnebolu.
Gümüşhane6 merkez · en yüksek Köse
Çorum14 merkez · en yüksek Boğazkale
Kastamonu20 merkez · en yüksek Ağlı
Bolu9 merkez · en yüksek Gerede
Tokat12 merkez · en yüksek Başçiftlik
Artvin9 merkez · en yüksek Şavşat
Amasya7 merkez · en yüksek Gümüşhacıköy
Karabük6 merkez · en yüksek Ovacık
Düzce8 merkez · en yüksek Yığılca
Giresun16 merkez · en yüksek Alucra
Rize12 merkez · en yüksek İkizdere
Trabzon18 merkez · en yüksek Düzköy
Bartın4 merkez · en yüksek Ulus
Samsun17 merkez · en yüksek Ladik
Ordu19 merkez · en yüksek Akkuş
Zonguldak8 merkez · en yüksek Devrek
🏕️ Yaylalar ve kayak merkezleri
Yaylalar geniş alanlara yayıldığı için değerler yaklaşıktır (≈).
| Yer | İl | Rakım | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Vaşa Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.643 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Kop Dağı Kış Sporları Merkezi (Kop Geçidi)⛷️ Kayak merkezi | Bayburt | ≈ 2.409 m | Uydu yükseklik modeli · Vikipedi: Kop Geçidi |
| Çağırankaya Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.392 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Homeze Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.368 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Palovit Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.338 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Kadırga Yaylası🏕️ Yayla | Gümüşhane | ≈ 2.268 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/9033329945 |
| Ilgaz Yurduntepe Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Kastamonu | ≈ 2.113 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/776319994 |
| Anzer Yaylası (Ballıköy)🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.105 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Bektaş Yaylası🏕️ Yayla | Giresun | ≈ 2.056 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/2734388201 |
| Zigana Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Gümüşhane | ≈ 2.046 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/13430742749 |
| Pokut Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.032 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Sal Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 2.002 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Kartalkaya Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Bolu | ≈ 1.998 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/2405835146 |
| Ilgaz Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Kastamonu | ≈ 1.964 m | Uydu yükseklik modeli · OSM relation/20069669 |
| Çambaşı Kayak Merkezi (Kabadüz)⛷️ Kayak merkezi | Ordu | ≈ 1.890 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/1564693962 |
| Elevit Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 1.884 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Sivrikaya Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 1.875 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Macahel Geçidi (yol)🛣️ Geçit / tepe | Artvin | ≈ 1.850 m | Artvin Rehber yerel değer |
| Atabarı Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Artvin | ≈ 1.800 m | Artvin Rehber yerel değer |
| Handüzü Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 1.790 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Kümbet Yaylası (Dereli)🏕️ Yayla | Giresun | ≈ 1.717 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/2293883089 |
| Ladik Akdağ Kayak Merkezi⛷️ Kayak merkezi | Samsun | ≈ 1.666 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/896748236 |
| Şavşat Karagöl🏕️ Yayla | Artvin | ≈ 1.600 m | Artvin Rehber yerel değer |
| Borçka Karagöl🏕️ Yayla | Artvin | ≈ 1.450 m | Artvin Rehber yerel değer |
| Perşembe Yaylası (Aybastı)🏕️ Yayla | Ordu | ≈ 1.446 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/1819903937 |
| Hıdırnebi Yaylası (Akçaabat)🏕️ Yayla | Trabzon | ≈ 1.396 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/2312337162 |
| Abant Gölü🏕️ Yayla | Bolu | ≈ 1.329 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/19786571 |
| Kafkasör Yaylası🏕️ Yayla | Artvin | ≈ 1.250 m | Artvin Rehber yerel değer |
| Ayder Yaylası🏕️ Yayla | Rize | ≈ 1.218 m | Küre Ansiklopedi: Rize |
| Gölcük Tabiat Parkı🏕️ Yayla | Bolu | ≈ 1.214 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/5648560035 |
| Uzungöl (Çaykara)🏕️ Yayla | Trabzon | ≈ 1.113 m | Uydu yükseklik modeli · OSM relation/5471859 |
| Borabay Gölü (Taşova)🏕️ Yayla | Amasya | ≈ 1.052 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/184999588 |
| Zinav Gölü (Reşadiye)🏕️ Yayla | Tokat | ≈ 945 m | Uydu yükseklik modeli · OSM way/81825401 |
| Yedigöller🏕️ Yayla | Bolu | ≈ 792 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/523104307 |
| Boztepe (Ordu)🛣️ Geçit / tepe | Ordu | ≈ 530 m | Uydu yükseklik modeli · OSM node/2391608644 |
Rakımlar nasıl ölçüldü?
- İl merkezleri: İki bağımsız kaynak karşılaştırıldı: Avrupa Uzay Ajansı'nın Copernicus uydu yükseklik modeliyle şehir merkezinde yapılan ölçüm ve ansiklopedi ya da yerel kaynaklarda geçen değer. Kıyı şehirlerinde ikinci kaynak deniz seviyesidir.
- İlçe merkezleri: Copernicus uydu yükseklik modeliyle, ilçe merkezinin OpenStreetMap'teki koordinatında ölçüldü. Aynı yöntem bütün ilçelere uygulandığı için karşılaştırma yapmak kolaydır; dar vadilerde birkaç on metrelik sapma olabilir.
- Dağlar ve yaylalar: Her birinin kaynağı tabloda yazıyor. Kaynaklar arasında fark olan yerlerde iki değeri de not olarak verdik.
Bir hata görürsen bize yaz, kontrol edip düzeltelim.
Sık sorulanlar
Rakım nedir?
Rakım, bir yerin deniz seviyesinden yüksekliğidir. Haritalarda ve tabelalarda metre cinsinden yazılır. Deniz kıyısındaki şehirlerin rakımı sıfıra yakındır; içerideki yayla şehirlerinde ise yüzlerce, hatta binlerce metreye çıkar.
Bu sayfadaki rakımlar nasıl doğrulandı?
İl merkezlerinde iki bağımsız kaynağı karşılaştırdık: uydu yükseklik modeliyle yapılan ölçüm ve ansiklopedi ya da resmî kaynaklarda geçen değer. İkisi 50 metreden az farkla tuttuğunda yanına ✓ koyduk. İlçe merkezleri uydu yükseklik modeliyle (Copernicus) ilçe merkezinin koordinatında ölçüldü. Dağ ve zirvelerin her birinin kaynağı tabloda yazıyor; kaynaklar arasında fark varsa not olarak belirttik.
Aynı yer için farklı rakımlar görüyorum, neden?
Bir şehir ya da yayla tek bir nokta değildir; alçak mahalleleri ve yüksek yamaçları vardır. Kaynaklar farklı noktaları ölçebilir. Dağlarda ise ölçüm yöntemi ve tarihi farklı olduğundan birkaç metrelik farklar olabilir. Biz farkları gizlemeden notlarda gösteriyoruz.
Telefonumla bulunduğum yerin rakımını nasıl öğrenirim?
Bu sayfadaki rakım hesaplama bölümünde "Konumumun rakımı" düğmesine bas. Telefonun konumunu paylaşmana izin vermen yeterli; bulunduğun noktanın uydu ölçümüne göre rakımı, en yakın ilçe merkeziyle farkın, o yükseklikteki hava basıncı ve suyun kaynama sıcaklığı hesaplanır.
Yükseldikçe hava neden soğur?
Yükseldikçe hava basıncı düşer ve hava genleşerek soğur. Ortalama olarak her 1.000 metrede sıcaklık yaklaşık 6,5 °C azalır. Bu yüzden aynı gün sahilde yağmur yağarken yaylada kar görülebilir.
Yüksek yerlerde su neden daha düşük sıcaklıkta kaynar?
Su, üzerindeki hava basıncına eşit buhar basıncına ulaşınca kaynar. Yükseklerde hava basıncı düşük olduğu için su 100 °C'ye gelmeden kaynar. Bu yüzden yaylada pişen yemekler biraz daha uzun sürer.
İlgili sayfalar
❄️ Kar ne zaman yağacak? (rakıma göre kar tahmini) · 🏡 Hangi Karadeniz ilinde yaşamalısın? · 🎮 Karadeniz oyunları
Kaynaklar
- Copernicus Digital Elevation Model (ESA)
- Open-Meteo Elevation API (CC BY 4.0)
- OpenStreetMap (koordinatlar, © OpenStreetMap katkıcıları)
- Küre Ansiklopedi il maddeleri
- Vikipedi: Türkiye dağları listesi
